Home
Home

Toerisme in Affligem : Geschiedenis van Affligem : Heemkundige Kring Belledaal


Heemkundige Kring Belledaal

Adresgegevens

Doelstellingen

Jaarboeken

 

Adresgegevens

Wilbert & Mia De Leyn-Kerstens
Aarhulst 53, 1790 Affligem
Tel: 053/663748
Fax: 053/663748 (vooraf telefonisch melden)
http://www.belledaal.be
email: kerstensm@hotmail.com

Doelstellingen

  • bestuderen en bekendmaken van de plaatselijke geschiedenis in jaarboeken, brochures, tentoonstellingen, radio, tv, internet en eventueel andere media;
  • ijveren voor het natuur- en cultuurschoon in de gemeente, toeristische promotie van de gemeente door geleide bezoeken en gidsbeurten;
  • ijveren voor het behoud en de herwaardering van de plaatselijk waardevolle patrimonium (= heemschut);
  • deze vereniging staat ook in voor de organisatie van de erfgoeddag (april) en de openmonumentendag (september).


Jaarboeken

Jaarboek 2000

GESCHIEDENIS EN RECHTSPOSITIE VAN HET ORATORIUM OP NORDSTRAND


Inhoud

  • Oprichting, doel en organisatie van de congregatie (= oratorium)
  • Originele stukken gegroepeerd in twaalf bijlagen
  • Vonnis van het Oberlandesgericht te Kiel, dd. 14 oktober 1890
  • Vonnis van het Reichsgericht (Hoge Raad) te Leipzig dd. 29 september 1891
  • Brief van de bisschop van Osnabrück aan de minister voor godsdienstaangelegenheden over de stand van zaken in het proces omtrent het oratoriumbezit
  • Beslissing van het Koninklijk Landgericht te Flensburg dd. 21 september 1893
  • Vonnis van het Koninklijk Landgericht te Kiel dd. 9 maart 1894
  • Rechtspositie van het Herrenhaus, benevens het bijhorende grondbezit op Nordstrand
  • Naschrift “Johannes Franziskus Van Lierde (1836-1884)? door Dechant (deken) Peter Schmidt, Eppendorf
Bestelinformatie
Dit boek is te verkrijgen tegen de prijs van € 13,70 op de volgende adressen:
  • Heemkundige Kring “Belledaal"De Leyn-Kerstens
    Aarhulst 53, 1790 Affligem
    Tel.&fax: 053/663748
    Email: kerstensm@hotmail.com
  • Gemeentebestuur Affligem
    Informatiedienst
    Bellestraat 99, 1790 Affligem
    Tel.: 053/647222 (bp 248)
    Fax: 053/672634
    Email: andre.ledegen@affligem.be

Jaarboek 2001

Inhoud

  • Remi De Schrijver
  • De eerste kasseiwegen te Hekelgem
  • Geschiedenis van de Koninklijke Harmonie Sint-Cecilia, Hekelgem 1813-1963
  • Uit het register der gepleegde misdaden te Hekelgem
  • De dreef naar de oude abdij
  • Jozef De Doncker (1780-1831)
  • Index op het gezinsboek van Teralfene
  • Persoons- en plaatsnamenregister bij de “Geschiedenis en rechtspositie van het oratorium op Nordstrand"

Bestelinformatie
Dit boek is te verkrijgen tegen de prijs van € 10 op de volgende adressen:
  • Heemkundige Kring “Belledaal?
    De Leyn-Kerstens
    Aarhulst 53, 1790 Affligem
    Tel.&fax: 053/663748
    Email: kerstensm@hotmail.com
  • Gemeentebestuur Affligem
    Informatiedienst
    Bellestraat 99, 1790 Affligem
    Tel.: 053/647222 (bp 248)
    Fax: 053/672634
    Email: andre.ledegen@affligem.be
Jaarboek 2002

Inhoud

  • Korte geschiedenis van de abdij
  • Paltsgraaf Herman II van Lotharingen en de stichting van de abdij Affligem
  • De boodschap, de boodschapper en het medium
  • Pestilencie: de gesel Gods
  • Persoonlijke herinneringen aan de Tweede Wereldoorlog
  • Toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak

Bestelinformatie
Dit boek is te verkrijgen tegen de prijs van € 10 op de volgende adressen:
  • Heemkundige Kring “Belledaal?
    De Leyn-KerstensAarhulst 53, 1790 Affligem
    Tel.&fax: 053/663748
    Email: kerstensm@hotmail.com
  • Gemeentebestuur Affligem
    Informatiedienst
    Bellestraat 99, 1790 Affligem
    Tel.: 053/647222 (bp 248)
    Fax: 053/685392
    Email: andre.ledegen@affligem.be

Jaarboek 2003

Inhoud
  • Een klein portret van Dom Ambroos Verheul (1916)
  • De relikwieënverering in de abdij Affligem
  • Het reliekschrijn van de Heilige Wivina in de abdij Maria Mediatrix te Hekelgem
  • De refuges van de abdij Affligem in Brussel
  • Dom Anscharius Kortstegge (1867-1891), monnik van Affligem
  • Benedictijnen op verkenning in noord-Transvaal (1906-1910) en de oprichting van de apostolische prefectuur
  • De negenjarige oorlog in Affligem (1688-1697)
Bestelinformatie
Dit boek is te verkrijgen tegen de prijs van € 10 op de volgende adressen:
  • Heemkundige Kring “Belledaal?
    De Leyn-Kerstens
    Aarhulst 53, 1790 Affligem
    Tel.&fax: 053/663748
    Email: kerstensm@hotmail.com
  • Gemeentebestuur Affligem
    Informatiedienst
    Bellestraat 99, 1790 Affligem
    Tel.: 053/647222 (bp 248)
    Fax: 053/672634
    Email: andre.ledegen@affligem.be
 
Jaarboek 2004

In dit jaarboek staan 9 artikels van 7 auteurs, alfabetisch: Willy Beeckman, Leo De Rijck, Remi De Schrijver, Edmond Nicolas, Frank Teirlinck, Wilfried Verleyen o.s.b. en Ben Vermoesen. Het jaarboek telt 147 blz. en 37 illustraties.
 
Inhoud
  • Over de apotheek die er geen was
  • Hoe een Hollandse reporter de Hekelgemse verkiezingsstrijd beleefde in 1952
  • Een vondeling te Hekelgem in 1823
  • Geschiedenis van het “Hof ten Blakmeers?, Hekelgem
  • De waterstoet
  • Jeugd en kloosterleven van de Affligemse abt: Godehardus Heigl (1834-1912) als gewone monnik
  • Affligemse buitenpoorters van de ammanie Brussel
  • In dienst van de Verenigde Belgische Staten (1789-1790)
  • Dom Benedikt Verschelden (1933-       ), abt van Affligem

Bestelinformatie
Dit boek is te verkrijgen tegen de prijs van € 10 op de volgende adressen:
  • Heemkundige Kring “Belledaal'
    De Leyn-Kerstens
    Aarhulst 53, 1790 Affligem
    Tel.&fax: 053/663748
    Email: kerstensm@hotmail.com
  • Gemeentebestuur Affligem
    Informatiedienst
    Bellestraat 99, 1790 Affligem
    Tel.: 053/647222 (bp 248)
    Fax: 053/672634
    Email: andre.ledegen@affligem.be
 
Jaarboek 2005

Het 20ste jaarboek van de Heemkundige Kring Belledaal is van de pers, met 7 bijdragen waarin de auteurs uiteenlopende gebeurtenissen, periodes en personen uit de geschiedenis van Affligem belichten.
In “Dom Jan Goetghebeur, abt emeritus van Affligem" geeft Frank Teirlinck naar aanleiding van  het zestigjarig monniksjubileum van abt Jan, een overzicht van de activiteiten van de jubilaris. “Dom Hermann Renzel o.s.b., novicenmeester te Affligem? is het artikel waarin  Dom Wilfried Verleyen o.s.b. de periode 1874-1893 uit het leven van Hermann beschrijft.
Edmond Schoon geeft in zijn artikels het relaas van twee bewogen gebeurtenissen in Hekelgem. De eerste bijdrage handelt over de bezetting van de abdij Affligem in 1796 en de tweede beschrijft het tumult met vechtpartij en gekwetsten bij de herberg “De Ster" op halfoogst 1796.
Ben Vermoesen ontdekte het rekenboekje uit 1826 “Cijfferboek van Frans Van Vaerenbergh", een Hekelgemse veldwachter die kon rekenen en zijn kennis en tips verzamelde in dit werkje. Samen met zijn echtgenote schrijft Ben in een tweede bijdrage over de familie Clocheret  uit Hekelgem. In een derde artikel gaat Ben Vermoesen samen met Raymond Van Geite na hoe Hekelgem er in 1860 uitzag en wie er toen leefde. De uitleg wordt geïllustreerd met Popp-kaarten.
Het jaarboek telt 143 blz. en is verlucht met 14 illustraties. In bijlage krijgt u nog de 9 Popp-kaarten van Hekelgem. U kan zich het boek aanschaffen door 13 euro te storten op rekening 421-9198141-05 van Belledaal. Het boek wordt u dan thuisgestuurd. Ook op het secretariaat, Aarhulst 53, 1790 Teralfene (tel: 053 66 37 48) kunnen exemplaren van het jaarboek afgehaald worden. De kostprijs is dan 10 euro.

Bestelinformatie
Dit boek is te verkrijgen op de volgende adressen:
  • Heemkundige Kring “Belledaal"
    De Leyn-Kerstens
    Aarhulst 53, 1790 Affligem
    Tel.&fax: 053/663748
    Email: kerstensm@hotmail.com
  • Gemeentebestuur Affligem
    Informatiedienst
    Bellestraat 99, 1790 Affligem
    Tel.: 053/647222 (bp 248)
    Fax: 053/672634
    Email: andre.ledegen@affligem.be

Jaarboek 2006 

Acht auteurs zorgden ervoor dat de Heemkundige Kring Belledaal opnieuw een jaarboek kan samenstellen met Affligemse geschiedenis die nooit eerder werd publiek gepubliceerd. Dit jaarboek 2006 is het 21ste op rij, een prestatie die te danken is aan de inspiratie en de gedrevenheid van die auteurs, leden van Belledaal.

In de negen bijdragen komt het leven in onze gemeente aan bod, van nu en vroeger en zelfs van lang geleden. In een kleurrijk pallet beschrijven de auteurs gebeurtenissen en personen uit Essene, Hekelgem en Teralfene en ook wat zich in de benedictijnenabdij afspeelde. Oordeelt u zelf maar aan de hand van het overzicht van de bijdragen:

  • Dom Wilfried Verleyen 50 jaar priester, een kroniek van zijn tijd (Ben Vermoesen);
  • Diamanten kloosterjubileum voor Dom Idesbald (Ben Vermoesen);
  • Dom Joris Vertonghen (1926-1986) en de missie van Noord-Transvaal (1906-2006) (Frank Teirlinck en Joris Vertonghen);
  • Resolutie over den settingboek der gemeijnte van Teralphene over den jaere 1796 (Edmond Schoon);
  • Antonius Sanderus, over zijn leven en werk (Raymond Van Geite, Ben Vermoesen en Wilbert De Leyn);
  • Het wel en wee van de kruidenierswinkel-bakkerij van Matiskes (Lucienne Van Belle);
  • De familie Van de Putte en de Bellemolen (Ben Vermoesen);
  • De Fosseel in Hekelgem (Raymond Van Geite);
  • Speurend in een kwartierstaat (Myriam Van Crombrugge en Ben Vermoesen).
Het jaarboek telt 170 blz. en is verlucht met meer dan 60 illustraties; het wordt uitgegeven in samenwerking met het gemeentebestuur van Affligem.

Het boek is te koop op het secretariaat van de Heemkundige Kring Belledaal (Aarhulst 53, 1790 Teralfene (Affligem) tegen 15 euro. Het wordt u ook thuisgestuurd na storting van 18 euro op rekening van Belledaal: 421-9198141-05.  Het boek kan ook afgehaald worden op de gemeentelijke informatiedienst.

Jaarboek 2007
Het 22ste jaarboek van de Heemkundige Kring Belledaal is van de pers. Belledaal maakt er elk jaar een erezaak van naar buiten te komen met nooit eerder gepubliceerde wetenswaardigheden uit de geschiedenis van de gemeente Affligem. Zo is dat ook het geval met de editie 2007. Zeven auteurs tekenen daarin voor de bijdragen uit de recente en de oudere geschiedenis van hun dorp, hun parochie, de abdij of verdienstelijke personen uit de deelgemeenten van Affligem. Met fierheid stippen wij daarbij aan dat alle auteurs ook leden zijn van Belledaal., in alfabetische volgorde: Herman Bruyland, Piet Capoen, Maurits De Cort, Wilbert De Leyn, Edmond Schoon, Wilfried Verleyen o.s.b. en Ben Vermoesen.
Het jaarboek vangt aan met een “in memoriam? voor Frans Moortgat, de koster van Hekelgem die vorige zomer is overleden. Hij was een zeer actief medewerker van Belledaal en heeft het documentatiecentrum van de vereniging al zijn geordende documenten nagelaten, een onschatbare bron voor de Hekelgemse geschiedenis.
Met “De ontmanteling van de oude abdij Affligem? is Edmond Schoon niet aan zijn proefstuk over de geschiedenis van deze abdij, ditmaal over de periode direct na de Franse Revolutie. Mooi daarin is dat hij zich in zijn tekst baseert op eigen, doorgedreven archiefonderzoek, wat de waarde van zijn bijdrage nog verhoogt.
Herman Bruyland is een nieuwkomer bij de auteurs. Hij schrijft over het leven van Broeder Macrinien en Broeder Mardaire, twee broeders van de Christelijke Scholen, die leefden in de 17de en 18de eeuw. Hun eigenlijke namen zijn Petrus Franciscus en Jan-Baptiste Plas en beiden zijn afkomstig uit Hekelgem en familie van elkaar!
Een van de meest productieve schrijvers is Wilfried Verleyen o.s.b., Dr. Historicus en  archivaris van de abdij Affligem. Ook dit jaar heeft hij in het rijke archief dat hij beheert, een interessante brok geschiedenis gevonden. Het is een berijmde kroniek geschreven door Norbertus Heylen (1753-1825), een humoristisch gedicht over de belevenissen van twee novicen in de abdij Affligem, die enkele wijnflessen probeerden te bemachtigen om hun droge kelen te laven.
In het laatste artikel geeft Ben Vermoesen een rijk gestoffeerde bijdrage tot de geschiedenis van de parochie Hekelgem in het “Ancien Régime? waarin de pastoor de centrale figuur van het dorp was. Het parochiearchief is dus de aangewezen bron voor de dorpsgeschiedenis van die periode. De auteur heeft daarvoor rijkelijk kunnen putten uit de hiervoor vermelde documentatie die Frans Moortgat aan Belledaal heeft geschonken. Hij heeft er, zoals we van Ben gewoon zijn, een interessant en vlot-leesbaar artikel van gemaakt. Wij durven de lectuur van dit artikel en van het hele jaarboek dan ook aan iedereen aanbevelen.
Het jaarboek 2007 telt 129 blz., is verlucht met 37 illustraties en kost 15 euro, verzendingskosten inbegrepen. Bestellen kan bij de Heemkundige Kring Belledaal, Aarhulst 53, 1790 Affligem, tel: 053/663748, en door storting van het vereiste bedrag op de rekening van de vereniging: 421-9198141-05. Het boek kan ook afgehaald worden op de gemeentelijke informatiedienst bij André Ledegen tegen de prijs van € 10,00 (tel.: 053/647222 email: andre.ledegen@affligem.be).
Het jaarboek wordt uitgegeven in samenwerking met het gemeentebestuur van Affligem.


Jaarboek 2008

VERRASSENDE HISTORIES UIT DE PLAATSELIJKE GESCHIEDENIS

Dit jaar is de oogst aan artikels bijzonder groot. We vulden er 253 bladzijden mee, een nooit gezien resultaat in de 23-jarige geschiedenis van de jaarboeken. Praktisch alle artikels zijn geschreven door leden van Belledaal. Alleen het verslag van de heemdag Vlaams-Brabant is van een buitenstaander, Dr. Hist. Henri Vannoppen. Op die heemdag kreeg  Belledaal in het Gemeentelijk Centrum Bellekouter de Prijs voor Heemkunde 2007 toebedeeld.

De veertien bijdragen die het jaarboek zo waardevol maken zijn:
  • Regionale vergadering van Heemkunde Vlaams-Brabant op 13 mei 2007 in Affligem;
    van de redactie
  • Verslag van de heemdag van 13 mei 2007
    Henri Vannoppen
  • Parochiezorg vanuit Affligem
    Wilfried Verleyen o.s.b.
  • Dom Rik De Wit, abt en missionaris van de abdij Affligem
    Frank Teirlinck
  • Beknopte levensschets van Mgr. Fulgentius Le Roy
    Frank Teirlinck
  • Honderd jaar benedictijnen in Noord-Transvaal (1906-2006)
    Frank Teirlinck
  • Brieven van een Hekelgems soldaat (1916-1920)
    Herman Bruyland
  • Een verdwenen gebruik: brooduitdeling bij uitvaarten
    Rik De Bolle
  • De bloemisterij Arys in Teralfene
    Jan-Baptist Arys
  • Verkoop van kerkelijke goederen in de Affligemse deelgemeenten tijdens het Frans Bewind
    Edmond Schoon
  • De parochie Hekelgem onder het Frans Bewind (1792-1795)
    Ben Vermoesen
  • Speurend in een kwartierstaat (Anna Clocheret), deel I
    Myriam Van Crombrugge en Ben Vermoesen
  • Moderniteit, zegen of vloek
    Willy Beeckman
  • Herinneringen aan 60 jaar terug, mijn soldatentijd
    Arthur Van Den Haute

Het jaarboek kan besteld worden door overschrijving van 18 euro op de rekening van Belledaal (421-9198141-05). Het boek wordt u dan thuisgestuurd. Wie het jaarboek op het secretariaat of op de gemeentelijke informatiedienst komt halen betaalt 15 euro.
Heemkundige Kring Belledaal verzorgt de uitgave van dit jaarboek in samenwerking met het gemeentebestuur van Affligem.

 

Jaarboek 2009
Het 24ste jaarboek van de Heemkundige Kring Belledaal, de editie 2009, is nu beschikbaar. Het is een jubelnummer met zilveren kaft om het 25-jarige bestaan van de vereniging in de verf te zetten. Niet alleen de vormgeving van het boek valt op, ook de inhoud is speciaal. Met het overzicht van alle artikels van de auteurs die bijdragen schreven voor een of meer van de jaarboeken, brengen wij hulde aan deze 65 mensen. Zij leverden waardevolle bouwstenen voor de jaarboeken en meteen originele bijdragen tot de plaatselijke geschiedenis.
De negen andere opstellen behandelen weer onvermoede aspecten van de geschiedenis van de gemeente Affligem, op karakteristieke manier voorgesteld, ieder auteur op zijn manier. Het zijn stuk voor stuk nooit eerder gepubliceerde teksten waardoor hun waarde niet kan overschat worden. Zo staan er in de editie van dit jaar volgende bijdragen:

  • Kijken in de kookpotten van de kunst’ waarin Willy Beeckman een overzicht geeft van de ‘open Atelierdagen’ die in Affligem georganiseerd werden;
  • ‘Mgr. Jordanus Ballsieper, provisitator van de Belgische benedictijnerprovincie, apostolisch vicaris van Oost-Bengalen en abt-generaal van de Cassinese Congregatie van de Oorspronkelijke Observantie’ is de titel van het artikel van Dom Wilfried o.s.b. Jordanus Ballsieper was de prelaat die een belangrijke rol speelde bij de verdeling van de erfenis van de oratoriaan Frans Van Lierde (+1884) en zo heel wat stof deed opwaaien in Hekelgem;
  • in ‘De medailles van de hop uit de kerk van Essene’ geeft Raymond Van Geite uit eigen ervaring uitleg en duiding bij de herkomst en bestaansreden van deze ereplakken;
  • ‘Het landboek van Teralfene (1650)’ met 463 aktes van zakelijke transacties uit de periode 1650 tot 1690 over onroerende goederen in Teralfene, werd door Ben Vermoesen systematisch doorgenomen. In dit artikel staat een eerste verslag met een schat aan persoonsnamen en toponiemen, een nuttige aanvulling van de Teralfense geschiedenis;
  • in ‘Oude voornamen’ gaat Ben Vermoesen na welke voornamen populair waren in onze contreien. Aan de hand van empirische gegevens kan een evolutie vastgesteld worden die niet alleen familiaal en godsdienstig was geïnspireerd, maar ook modegevoelig was;
  • het markt- en cafélied komt aan bod in ‘Over volksliekes’ van Rik De Bolle. De tijd dat die liedjes tot het collectief geheugen behoorden ligt nog niet zo ver achter ons; ouderen zullen ze misschien nog uit eigen herinnering kennen;
  • een derde artikel van Ben Vermoesen is ‘Pastoor De Cuyper en zijn strijd om de tiende’. Daarin komt tot uiting hoezeer pastoor De Cuyper van Hekelgem zich moest weren in 1748 om zijn inkomsten veilig te stellen;
  • Herman Bruyland schrijft in zijn bijdrage ‘Evolutie van de poststempels van Hekelgem, Ternat en Essene’ over de post in onze vroegere gemeenten, zoals die tot uiting komt in de poststempels die gebruikt werden in de 19de en 20ste eeuw;
  • in ‘Over watermolens en Avernelle’ schrijft Rik De Bolle over de Overnellemolen die van in de 13de eeuw tot in de 1930-er jaren zijn rad liet draaien met het water van de gelijknamige beek in Essene.

Al die bijdragen vormen een jubileumboek van niet minder dan 190 blz. U kunt zich dit boek aanschaffen voor 15 euro. Het boek kan afgehaald worden op het secretariaat van Belledaal, Aarhulst 53, 1790 Affligem (Teralfene), liefst na telefonische afspraak., tel: 053663748. Het boek kan u toegestuurd worden na ontvangst van € 19 op rekening nummer 421-9198141-05 van de heemkundige kring Belledaal. Bestel dit boek hier online!
Het jaarboek wordt uitgegeven in samenwerking met het gemeentebestuur van Affligem.


Jaarboek 2010
Boeiend Affligem in Jaarboek Belledaal
De Heemkundige Kring Belledaal meldt u met enige fierheid de publicatie van zijn 25ste jaarboek. Deze editie 2010 is weer een uitgebreide en originele bijdrage over de rijke geschiedenis van de plaatselijke gemeenschap, onze gemeente.
Zes auteurs spaarden tijd noch moeite om op basis van archiefstukken, intensieve opzoekingen, aangevuld met eigen ervaring, personen en toestanden te beschrijven die belangrijk geweest zijn in de geschiedenis van Affligem. Daarbij hebben zij oog voor zowel  Essene, Hekelgem, Teralfene als de benedictijnengemeenschap in onze gemeente. Oordeelt u zelf aan de hand van de onderwerpen die in het boek met zijn meer dan 200 pagina’s aan bod komen.
In “Geschiedenis van de familie Schoon” zorgt Edmond Schoon voor een genealogisch werk over zijn familie die voor de plaatselijke geschiedenis gedurende verschillende eeuwen niet onbelangrijk is geweest. In het tweede artikel hangt Rik De Bolle, voor een groot deel uit eigen ervaring, een beeld op van het vroegere gemeenschaps- en herbergleven dat Essene rijk was. Dom Wilfried o.s.b., historicus van de abdij Affligem, belicht het leven van Dom Robert Demuynck, monnik van Affligem in de vorige eeuw, en diens relatie met Cyriel Verschaeve. Ben Vermoesen verzorgt de twee volgende bijdragen in het jaarboek. De eerste daarvan “Het landboek 1650 van Teralfene”, is het vervolg van het gelijknamige artikel in het vorige jaarboek. Zijn tweede opstel heeft als titel “De nieuwe pastorie (1778) van pastoor De Laddersous” en heeft dus de fraaie pastorie van Hekelgem als onderwerp. De bijdrage van Willy Beeckman “Trage wegen” gaat over de voetpaden in onze gemeente; die hebben recht op meer waardering en verzorging. ‘Last but not least’, is de bijdrage “Register van de bevolking der Gemeente van Teralphene in 1830” opgenomen. Daarin beschrijft Joseph Van Den Haute de bevolking van het plattelandsdorp Teralfene in het jaar dat België als land werd gecreëerd.
Het jaarboek kan door overschrijving van 15 euro (+ 5 euro verzendingskosten voor adressen in België) besteld en afgehaald worden op het secretariaat van de Heemkundige Kring Belledaal, Aarhulst 53, 1790 Affligem (Teralfene); tel: 053/663748.